یادداشتهای هفتگی - بنانیوز، اخبار صنعت ساختمان کشور، عمران - معماری - شهرسازی http://www.bananews.ir/report/weekly.html Thu, 19 Jan 2017 05:41:50 +0330 Joomla! - Open Source Content Management fa-ir مسکن تنها یک سرپناه ساده نیست http://www.bananews.ir/report/weekly/26537-مسکن-تنها-یک-سرپناه-ساده-نیست.html http://www.bananews.ir/report/weekly/26537-مسکن-تنها-یک-سرپناه-ساده-نیست.html

http://www.bananews.ir/بنانیوز- اسداله نقدی"دانشیار جامعه شناسی شهری دانشگاه بوعلی و مدیر گروه علوم اجتماعی": مسکن تنها یک سرپناه ساده نیست بلکه معرف منزلت افراد، شاخص دارائی و نیز بیانگر سبک زندگی خانوار نیز است. در طول سالیان گذشته تولید، توزیع و تهیه مسکن در شهرهای ایران دستخوش تغییرات بسیاری شده است. در شهر همدان این تحولات چشمگیرتر بوده است و به دلیل نبود فرصت‌های سرمایه‌گذاری در دیگر عرصه‌ها بخش مسکن یکی از فعال‌ترین حوزه‌های سرمایه‌گذاری و فعالیت بوده است.

امروزه به دلایل متعددی از جمله کمبود زمین، مهاجرپذیری زیاد، نزدیکی نسبی به تهران، آب و هوای خوب و "جایگاه زمین و ملک در فرهنگ شهروندان همدانی"...، قیمت زمین و املاک شهری در همدان با شهرهایی چون تهران برابری ‌می‌‍‌کند. شکل تولید مسکن و کارکرد و کاربری‌های آن نیز بشدت متحول شده است. شناخت رضایت از مسکن به مدیران و طراحان کمک می‌کند تا با آگاهی از میزان رضایت مردم از مسکن­ و محیط مسکونی­ شان گام ­هایی در جهت بهبود کیفیت زندگی افراد بردارند. در بیشتر مطالعات مربوط به رضایتمندی سکونتی بیش از حد بر عوامل کالبدی توجّه شده و به سایر عوامل مخصوصاً عوامل اجتماعی آن گونه که باید توجه نشده است.

نتایج این پژوهش بازگوی آن است که همبستگی مثبت و ضعیفی بین مدت­ اقامت و رضایتمندی افراد از مسکن­شان وجود دارد و این فرضیه تأیید شد. افرادی که مدت زیادی در یک محله ساکن هستند با گذشت زمان یک نوع علاقه و تعلق خاص نسبت به محلّه پیدا می­کنند و همین امر باعث می­شود رضایت از مسکن بیشتری داشته­ باشند و ترک محله برایشان سخت باشد. این نتایج با نظریه کاساردا و جانویتز(۱۹۷۴) همخوانی دارد.

همچنین یافته­‌ها نشان داد روابط همسایگی بر رضایت از مسکن افراد مؤثر است بدین معنی که زمانی­که همسایه خوب و مناسب باشد انسان حتّی اگر در خانه نامناسب یا محقر هم زندگی کند زندگی در آنجا ارزشمند تلقی می­شود و یا برعکس زندگی در کنار همسایگان نامناسب و پر سر و صدا موجب نارضایتی از مسکن می­شود حتّی اگر خود خانه همچون قصر باشد. این نتایج با یافته کلکسی و برکوز(۲۰۰۵) مطابقت دارد.

سخن آخر آنکه عوامل اجتماعی تأثیر مهمی بر امر رضایت از مسکن شهروندان همدانی دارد از این رو طراحان و معماران (سازندگان) شورا و شهرداری و راه و شهرسازی( مدیران شهری) و مردم و شهروندان (بهره برداران) می‌توانند با اقداماتی همچون بازنگری در قوانین مالک و مستأجر در مقیاس محلی و ملی، تنظیم قوانین اجاره بلند مدت(مثلاً ۵ ساله و بیشتر)ارتقا کالبدی و اجتماعی محلات فرودست شهری برای نگهداشت جمعیت بومی از طریق بهسازی و بازآفرینی پایدار شهری، تشکیل گروه­ها و نهادهای محله­ای برای تقویت تعلق و مشارکت اجتماعی در محلّه و نیز کمک به ثبات جمعیتی محلات، ایجاد فضاهای سبز دارای قرارگاه­های رفتاری و برقراری تعاملات اجتماعی در محلاتی که تراکم بالایی از واحدهای مسکونی را دارند، الزام اختصاص فضای مشترک(لابی) در ساختمان هایی که بیش از ۱۰ واحد دارند در جهت تقویت روابط همسایگی به نظر لارم است و نهایتا اینکه کنترل و مراقبت همسایه­ ها از محلّه و کاهش آسیب­های اجتماعی می­تواند نقش مهمی را ایفا کنند.

 

پایگاه خبری وزارت راه و شهرسازی

]]>
یادداشت Sat, 24 Dec 2016 09:00:17 +0330
ايران به دنبال چيست؟ http://www.bananews.ir/report/weekly/26337-ايران-به-دنبال-چيست؟.html http://www.bananews.ir/report/weekly/26337-ايران-به-دنبال-چيست؟.html

http://www.bananews.ir/ايران به دنبال چيست؟

تحلیل محتوای پژوهشهای دانشگاهی ایران در ده سال اخیر

به گزارش بنانیوز(BanaNews.ir)؛ بنا به اعلام واحد علم سنجی پایگاه سیویلیکا، بر اساس نتایج تحلیل داده های مقالات تولید شده در ایران در طی 10 سال گذشته، عمده مقالات ایران حول محورهای توسعه پایدار، محیط زیست، گردشگری، مدیریت دانش، الگوریتم ژنتیک و بهینه سازی تولید شده است.

این تحلیل علاوه بر مقالات کلی، به صورت مجزا برای هر مرکز علمی نیز صورت گرفته است و در صفحه هر دانشگاه به صورت مجزا آنچه که دغدغه اصلی پژوهشگران آن مرکز در تولید مقالات بوده است را می توانید مشاهده نمایید.

منبع این تحلیل محتوایی، بیش از ۵۳۰ هزار عنوان مقاله داخلی است که از ۶۳۰ مرکز دانشگاهی و پژوهشی کشور نمایه و بررسی شده است و می تواند راهگشای برنامه ریزان و سیاستگذاری علمی ایران برای سالهای آتی و جهت دهی به حرکت عظیم علمی کشور باشد. 

لیست کلید واژه های پر مصرف علمی ایران در 10 سال اخیر در صفحه زیر به نمایش گذاشته شده است:

http://www.uniref.ir/ContentAnalyzer

]]>
یادداشت Tue, 22 Nov 2016 16:34:36 +0330
برشی از زندگی علی‌اکبر اصفهانی؛ معمار شاخص دوره صفویه http://www.bananews.ir/report/weekly/25899-برشی-از-زندگی-علی‌اکبر-اصفهانی؛-معمار-شاخص-دوره-صفویه.html http://www.bananews.ir/report/weekly/25899-برشی-از-زندگی-علی‌اکبر-اصفهانی؛-معمار-شاخص-دوره-صفویه.html

http://www.bananews.ir/علی‌اکبر اصفهانی ملقب به معمار باشی در اصفهان فعالیت داشت و در عهد شاه عباس کبیر (۹۸۵-۱۰۳۸ ق) بود و طراحی و نقشه‌های درونی و بیرونی بناها و مساجد را خود انجام می‌داد و در ساخت آنها نیز شرکت می‌کرد از آثار مشهور وی مسجد شاه اصفهان است در بیست و چهارمین سال سلطنت شاه عباس اول بنا شده است.

به گزارش بنانیوز(BanaNews.ir)؛ استاد علی‌اکبر معمار اصفهانی در سال ۹۸۵ هجری قمری به دنیا آمده است؛ وی نزد استاد بدیع‌الزمان یزدی که معمارباشی شاه عباس بود، معماری را به خوبی فرا گرفت به طوری که همه معماران هم عصر وی به استادی علی اکبر معمار اعتراف کرده‌اند.

در گذشته انعکاس نام معماران در بناها کم‌تر معمول بوده و در معدود مکان‌هایی که نامی از معمار آمده، به خاطر اثر ارزنده او و دستور سلاطین است.

با توجه به مشخصاتی از قبیل تاریخ احداث بنا، کیفیت معماری، ابداعات، بین سال‌های ۱۰۰۵ هجری قمری تا ۱۰۲۰ هجری قمری، استاد علی‌ اکبر معمار احتمالاً در اجرای برخی طرح‌های عظیم دوره شاه عباس کبیر نقش اجرایی داشته ولی با توجه به منابع موجود پس از سال ۱۰۲۰ هجری قمری، عملیات اجرایی مسجد جامع عباسی تماماً به او واگذار شده است.

اینکه در کتیبه اصلی سردر مسجد به خط علی‌رضا عباسی و سال ۱۰۲۵ هجری قمری، نامی جز "پادشاه" به چشم نمی‌خورد و ذکر نام استاد علی اکبر معمار اصفهانی در کتیبه زیرین به خط محمد رضا امامی در زمان شاه صفی، در سال ۱۰۴۶ هجری، اشاره به این مطلب دارد که احتمالاً شاه‌عباس قصدی برای آوردن نام معمار نداشته است.

وجود نام استاد علی اکبر اصفهانی در کتیبه بالای در ورودی و جدای از کتیبه اصلی پس از اتمام ساخت مسجد جامع عباسی و نصب در اصلی آن، همچنین هدیه گرفتن شاه صفی در سال ۱۰۴۶ هجری قمری حکایات از احداث بناهای بسیار ارزنده توسط استاد علی اکبر معمار اصفهانی به خصوص در دوره شاه صفی دارد.

در آن دوران محب علی بیک ملقب به ا... ‌بیک، نماینده حکومت و ناظر بر اجرای طرح‌ها بوده است. استاد بدیع‌الزمان یزدی معمار باشی دربار و فراهم آورنده مقدمات ساخت مسجد در دوره صفوی بوده و همچنین استاد علی‌اکبر اصفهانی معمار و سازنده بنا که پس از استاد بدیع‌الزمان یزدی در سمت معمارباشی جایگزین می‌شود.

فعالیت‌های استاد علی اکبر معمار اصفهانی را می‌توان از جوانی و شاگردیش نزد استاد بدیع‌الزمان یزدی تا استادی و معمارباشی شدن وی به ۴ دوره تقسیم بندی کرد. معیار تقسیم این دوره‌ها، میزان و تاثیر وی در ساخت بوده و همچنین در آخرین دوره استاد علی اکبر معمار اصفهانی در قالب، معمارباشی دربار، مشغول به فعالیت است.

بر اساس متون و شواهد به دست آمده، شاه عباس در تکمیل طرح‌ پایتخت جدید خود و برای جذب تجار و بازاریان اصفهان از منطقه میدان کهنه به میدان و مجموعه جدید لازم‌ می‌بیند که مسجد جامع بزرگ و با شکوهی در برابری با مسجد جامع کبیر احداث کند.

شاه وقت به منظور ساخت مسجد جامع کبیر گروه محمد علی بیک، استاد بدیع‌الزمان یزدی و استاد ‌علی‌اکبر معمار اصفهانی را برای ساخت این مسجد تعیین کرد. ابتدا در سال ۱۰۲۰ هجری قمری در تداوم ساخت طبقه فوقانی میدان نقش جهان ساخت عمارت سردر و هشتی ورودی در مرکز ضلع جنوبی میدان آغاز می‌شود و پس از تکمیل بنای سردر، در سال ۱۰۲۵ به اتمام می‌رسد.

در این فعالیت محب علی بیک نقش نماینده و ناظر شاه و استاد بدیع‌الزمان یزدی معمار باشی دربار و استاد علی اکبر معمار اصفهانی معمار سازنده بنا بوده است. در ساخت مسجد جامع کبیر گروه معرفی شده از طرف پادشاه توانایی‌ها و ابداعات خود را به نمایش گذاشته است و باید در این زمینه توجه لازم را صورت داد.

 

 پایگاه خبری وزارت راه و شهرسازی

]]>
یادداشت Thu, 15 Sep 2016 19:06:10 +0430
تشریح جزئیات حادثه متروی کیانشهر و ۴ حادثه مشابه در پایتخت/ در زیرِ زمین‌های تهران چه خبر است؟ http://www.bananews.ir/report/weekly/25851-تشریح-جزئیات-حادثه-متروی-کیانشهر-و-۴-حادثه-مشابه-در-پایتخت-در-زیرِ-زمین‌های-تهران-چه-خبر-است؟.html http://www.bananews.ir/report/weekly/25851-تشریح-جزئیات-حادثه-متروی-کیانشهر-و-۴-حادثه-مشابه-در-پایتخت-در-زیرِ-زمین‌های-تهران-چه-خبر-است؟.html

http://www.bananews.ir/حادثه مترو کیانشهر و ۴ حادثه مشابه دیگر و تکرار سریال‌های حوادث زیر زمینی در کلانشهر تهران موجب حساسیت‌های مردم و مسئولان شده است. گفته می‌شود اذهان عمومی در انتظار پاسخ حوادث اخیر هستند.

به گزارش بنانیوز(BanaNews.ir)؛ سه روز قبل، پنجمین حادثه زیرزمینی شهر تهران در طول سه ماه اخیر به وقوع پیوست و بخشی از دیوار ایستگاه در دست احداث مترو کیانشهر از خط شش، بر اثر یک حادثه کارگاهی فرو ریخت.

دنیای اقتصاد نوشت: پس از فرونشست زمین و انفجار لوله گاز در شهران، فرونشست زمین در خیابان پیامبر و دو حادثه پیاپی نشست در خیابان‌های شوش و صفی علی‌شاه طی دو روز متوالی، این بار کارگاه مترو کیانشهر در جنوب تهران دچار حادثه شد. این حادثه که حوالی ساعت ۱۷:۳۰ روز چهارشنبه ۱۷ شهریور ماه به وقوع پیوست، هیچ آسیبی به سطح خیابان و معبر وارد نکرد اما با فروریزش دیوار ایستگاه، حدود ۱۵ تن از کارگران در محل حادثه محبوس شدند و در نهایت چهار تن از آنان جان خود را از دست دادند.

با وجود اینکه امکانات زیادی از طرف ایستگاه‌های آتش نشانی، سازمان مدیریت بحران شهر تهران، اورژانس و پلیس راهنمایی و رانندگی در مدت زمان کوتاهی به خط شدند، اما مختصات حادثه و وسعت محل وقوع، موجب شد که امدادرسانی به حادثه‌دیدگان و خارج کردن مصدومان و جان باختگان از زیر آوار حدود ۶ ساعت به طول بینجامد. گزارش‌های اولیه از خبرنگاران حاضر در محله حادثه حکایت از برخورد بیل مکانیکی با دیوار بتنی تونل مترو داشت و برخی از نیروهای امدادی این عامل را زمینه ساز حادثه ریزش در ایستگاه در دست تکمیل مترو کیانشهر عنوان کردند. اما یک روز پس از حادثه، سید مازیار حسینی، معاون حمل‌و‌نقل و ترافیک شهردار تهران با برگزاری یک نشست خبری درباره جزئیات این رخداد توضیحات کامل‌تری ارائه کرد. وی با تاکید بر اینکه رعایت اصول ایمنی، خط قرمز شهرداری تهران در همه پروژه‌هاست، در پاسخ به کسانی که این حوادث را ناشی از عجله در اتمام پروژه می‌دانند، گفت: تونل مترو کیانشهر سه سال قبل با دستگاه حفار تونل (TBM) حفاری شده بود و همین موضوع نشان می‌دهد که عجله‌ای در پروژه مترو وجود ندارد. ضمن اینکه مامور واحد ایمنی، بهداشت و محیط‌زیست (HSE) نیز عصر چهارشنبه در میان افراد حادثه دیده و محبوس در کارگاه مترو بوده، بنابراین مسوول ایمنی پروژه هم در محل حادثه حضور داشته است.

حسینی درباره جزئیات فنی حادثه اخیر توضیح داد: تونل مربوط به ایستگاه کیانشهر سه سال قبل با دستگاه حفار خودکار حفاری شده بود. ایستگاه کیانشهر در دو طبقه بتنی به‌عنوان سازه ایستگاه ساخته شد و در مرحله بعد بایددر یک فضای کاملا ایمن، قطعات بتنی پیش ساخته (سگمنت‌ها) با بیل مکانیکی از محل کارگاه جمع آوری شود. در حادثه روز چهارشنبه نیز بیل مکانیکی مشغول برداشتن قطعات بتنی بود، اما بلافاصله پس از برداشتن رینگ اول و دوم بتنی، سایر قطعات بتنی به‌صورت دومینویی فروریخت و این مساله موجب ریزش دیوار ایستگاه شد. بنابراین اتفاق مترو کیانشهر یک فرونشست یا ریزش نبوده بلکه یک حادثه کارگاهی بوده که به ریزش منجر شده است.

احتمال «خراب‌کاری» در کارگاه مترو؟

حسینی حادثه مترو کیانشهر را بسیار نادر توصیف کرد و گفت: حتی برخی از کارشناسان این پیش‌بینی را کرده‌اند که احتمال خراب کاری وجود دارد که ما هیچ ادله‌ای برای صحت این موضوع در دست نداریم و نمی‌توانیم آن را تایید کنیم و تنها می‌توانیم بگوییم به شدت نادر بوده است. حسینی احتمال وقوع خطای انسانی را نیز رد نکرد اما گفت: تمام احتمالات از سوی کمیته کارشناسی که به دستور شهردار تهرن برای بررسی این حادثه تشکیل شده است بررسی و نتایج و گزارش نهایی آن تا هفته آینده اعلام خواهد شد.

اگرچه محمدباقر قالیباف، شهردار تهران چهارشنبه شب با حضور در محل حادثه مترو کیانشهر، دستور تشکیل کمیته بررسی علت این حادثه را صادر کرد، اما تکرار سریالی حوادث زیر زمینی موجب شده که شورای شهر تهران نیز حساسیت بیشتری نسبت به این موضوع نشان دهد. مهدی چمران، رئیس شورای شهر تهران از ورود جدی تر پارلمان شهری برای پاسخ به اذهان عمومی درباره حوادث اخیر خبر داد. وی با بیان اینکه خط مترو در این حادثه ریزش نکرده بلکه بخشی از ایستگاه دچار ریزش شده است، گفت: ایستگاه‌های مترو وسعت بیشتری دارند و حفاظت از آنها دشوارتر است. ضمن اینکه ایستگاه‌ها طول زیادی دارند و به همین خاطر عملیات نجات و امدادرسانی به کارگران چند ساعت به طول انجامید.

چمران با اشاره به سستی خاک شهر تهران، تاکید کرد: در این شرایط انتظار می‌رود تلاش بیشتری برای جلوگیری از وقوع حوادث زیر زمینی صورت گیرد. صرف نظر از حادثه ایستگاه مترو کیانشهر که هنوز علت دقیق آن مشخص نبوده و در دست بررسی کمیته مامور از سوی شهردار تهران است، در چهار حادثه دیگر ماه‌های اخیر سه موضوع به‌عنوان متهمان حوادث مطرح شدند که شامل نشت آب و نفوذ آن به خاک سست زمین، وجود مغارها و حفره‌های پوک زیرسطحی در تهران و نیز حفاری کارگاه مترو بدون استحکام بخشی کافی در نقاط همسایه کارگاه عمرانی است. اما عامل رخداد این حوادث هر چه که هست، تکرار سریالی آنها در ماه‌های اخیر نگران‌کننده شده و ضرورت ورود جدی مدیریت شهری به موضوع را نشان می‌دهد. در زمان وقوع نخستین حادثه وسیع زیرسطحی در تهران یعنی فرونشست و انفجار لوله گاز در شهران که اواخر خردادماه امسال رخ داد، ‌ شهرداری تهران به توصیه شورای شهر قول داد شناسایی و مکان‌یابی دقیق مغارهای زیرسطحی در پایتخت را با استفاده از تجهیزات روزآمدی که در اختیار دارد، در دستور کار قرار دهد. اما هنوز نه تنها نتایجی از این شناسایی به شورای شهر ارائه نشده، بلکه اخباری از کلید خوردن و میزان پیشرفت این پروژه نیز منتشر نشده است.

مترو حادثه «کوهسار» را تکذیب کرد

در حالی که کمتر از ۲۴ ساعت از حادثه مترو کیانشهر گذشته بود، بامداد روز پنج‌شنبه سرپرست اورژانس کشور از ریزش کارگاه مترو کوهسار در محدوده شهران خبر داد و اعلام کرد این حادثه تاکنون یک مصدوم داشته است. با وجود انتشار این خبر مدیر پروژه خط ۶ مترو اعلام کرد که ریزشی در مترو کوهسار رخ نداده است. پورهاشمی در این رابطه توضیح داد: بررسی‌ها نشان داد که تنها سنگی روی کتف یکی از کارگران افتاده و ریزشی در کار نبوده است.

نشت آب در مولوی

رئیس مرکز اطلاع‌رسانی پلیس راهنمایی و رانندگی تهران بزرگ از انسداد بخش‌هایی از خیابان مولوی در پی ترکیدگی لوله آب خبر داد. سرهنگ مراد مرادی در این باره گفت: عصر دیروز در پی شکستگی لوله آب بخش‌هایی از خیابان مولوی در تقاطع با خیابان تختی مسدود شد. مرادی با بیان اینکه در این زمان تردد از مسیرهای جایگزین انجام می‌شود، افزود: پیش‌بینی می‌شود که ممنوعیت تردد در خیابان مولوی تا امروز – شنبه - ادامه داشته باشد.

 

پایگاه خبری وزارت راه و شهرسازی

]]>
یادداشت Sat, 10 Sep 2016 11:58:34 +0430
قانون و توسعه شهری ٥٤ سال بعد از زلزله بویین‌زهرا http://www.bananews.ir/report/weekly/25809-قانون-و-توسعه-شهری-٥٤-سال-بعد-از-زلزله-بویین‌زهرا.html http://www.bananews.ir/report/weekly/25809-قانون-و-توسعه-شهری-٥٤-سال-بعد-از-زلزله-بویین‌زهرا.html

http://www.bananews.ir/اخیرا بحث‌های گوناگونی درباره کشف گسل‌های جدید مطرح می‌شود و گاه بعد از بعضی از زمین‌لرزه‌ها (مانند زلزله ١٣٨٢ بم) حتی از «ایجاد» گسل جدید سخن گفته می‌شد. ابتدا باید تأکید کرد که به لحاظ علم زمین‌شناسی، تا زمانی که ما وارد فاز کوه‌زایی جدیدی نشویم، گسل جدیدی هم نخواهیم داشت.

به گزارش بنانیوز(BanaNews.ir)؛ گسل‌ها در آخرین فاز کوه‌زایی (فاز پاسادنین) در حدود یک میلیون و ٨٠٠ هزار سال قبل در پوسته زمین در محدوده‌ای که در معرض این فاز بوده‌اند (از جمله فلات ایران) شکل گرفته‌اند و البته بعد از آن هرچه به‌عنوان گسل شناسایی شود (به دلیل تهیه نقشه‌های زمین‌شناسی یا اینکه به‌سطح‌رسیدن یک گسیختگی پنهان زیر آبرفت‌ها در اثر رخداد زمین‌لرزه و وقوع گسلش سطحی و همچنین حفر ترانشه‌های جدید به دلیل عملیات عمرانی مختلف) درواقع یافته‌شدن گسل‌هایی است که در همان آخرین فاز کوه‌زایی شکل گرفته‌اند و ما اکنون آنها را می‌توانیم مشاهده کنیم (و البته گسل جدید نیستند).

در محدوده شمال تهران، هفت منطقه شهرداری در پهنه گسل شمال تهران قرار گفته‌اند. این گسل در دنباله غربی خود به گسل ماهدشت- جنوب کرج و سپس گسل جنوب اشتهارد و درنهایت گسل ایپک می‌رسد.

زمین‌لرزه دهم شهریور سال١٣٤٧ بویین‌زهرا که موجب حدود ٢٠ هزار نفر تلفات در منطقه غربی تهران شد، در اثر جنبایی مجدد گسل ایپک رخ داد. این زلزله با بزرگای ٧,٢ در ساعت ١٠ دقیقه به ١١شب ١٠ شهریور ١٣٤١ با ویرانی کامل شهر بویین‌زهرا و تمام روستاهای اطرافش (دانسفهان، تاکستان، توفک، رودک، سگزآباد، رستم‌آباد، آغچه‌مزار و ایپک) همراه بود. زلزله با شدت بالایی در تهران احساس و موجب خساراتی در این شهر هم شد.

محدوده جمعیتی کلان‌شهر تهران عملا از هشتگرد در استان البرز در غرب آغاز شده و تا کرج و تهران ادامه می‌یابد و درنهایت در محدوده شهرهای پردیس و بومهن در استان تهران به پایان می‌رسد. این پهنه کلان‌شهری که شامل چندین شهر و شهرک در دو استان تهران و البرز است، جمعیتی بالغ بر حدود ١٧ میلیون نفر را در خود جای داده است. متأسفانه گسل‌های فعال نیز مانند گسل شمال تهران و گسل‌های کهریزک و ری و اشتهارد و گسل‌های فعال ولی کوچک‌تری مانند گسل طرشت و چیتگر و... همگی در همین پهنه بزرگ شهری جای گرفته‌اند. با درنظرگرفتن آسیب‌پذیری بالا و معرضیت جمعیتی بالا (به نحوی که حدود چهار میلیون نفر در حریم یا نزدیک گسل‌های فعال در این محدوده زندگی می‌کنند) ریسک زلزله ناشی از جنبایی هر یک از گسل‌های فعال در کل محدوده بسیار بالا خواهد بود.

براساس بررسی‌های نگارنده، جمعیت ساکن در محدوده گسل‌های فعال در پهنه شهری تهران در سال ١٣٩٥ حدود ٢,٢ میلیون نفر در شمال تهران برآورد می‌شود. این جمعیت در حدود ٢٠ سال قبل حدود ١.٥ میلیون نفر (از کل جمعیت حدود ٥/٦ میلیون نفري تهران) و حدود ٧٠ سال قبل چیزی حدود ١٢٠ هزار نفر (از جمعیت حدود ٥٠٠ هزار نفر) از جمعیت تهران را شامل می‌شده است.

نقشه گسل‌های پهنه تهران از سال‌های دهه ١٣٥٠ شمسی از سوی محققان سازمان زمین‌شناسی کشور از طریق برداشت‌های سطحی مطالعه و تهیه شده است. گزارش شماره ٥٦ سازمان زمین‌شناسی کشور نتایج این بررسی‌ها را تا آن زمان به نمایش می‌گذارد. بررسی‌های نقشه‌های ژئوفیزیکی و مطالعه خطواره‌های مغناطیسی و روندهای لرزه‌خیزی نمایانگر وجود گسل‌های پنهان در گستره شهر تهران، منطقه بین تهران- کرج و در گستره کل استان تهران است. این گسل‌ها می‌توانند به‌عنوان گسل‌های لرزه‌زا موجب رخداد زلزله‌های مخرب نظیر زلزله ١٠ شهریور ١٣٤١ بویین‌زهرا شوند. این گسل‌های فعال در نقشه‌های مغناطیسی‌سنجی، برداشت‌های ژئودزی و همچنین مطالعه داده‌های زلزله‌شناسی شبکه‌های لرزه‌نگاری محلی، در پیرامون و داخل گستره‌های ساخت‌وسازشده کنونی وجود داشته و موجب لرزه‌زایی به صورت رخداد زلزله‌های کوچک نیز بوده‌اند. بخشی از این گسل‌ها در ادامه گسل‌های موجود شناخته شده و دارای رخنمون سطحی هستند که در زیر آبرفت‌های عهد حاضر نهان شده‌اند. شناخت آنها به شناسایی دقیق توان لرزه‌زایی پهنه تهران کمک فراوانی می‌کند. با شناخت گسل‌های پنهان اصلی گستره تهران و پیرامون (استان تهران)، بنیان مناسبی برای تکمیل نقشه‌های پهنه‌بندی خطر زلزله در گستره شهری تهران فراهم می‌شود.

تعیین لرزه‌خیزی دقیق و قابل‌اعتماد منطقه تهران بر اساس نصب دقیق شبکه لرزه‌نگاری باندپهن است. این محاسبات و اطلاع‌رسانی دقیق، بهنگام و مستمر آن پس از نصب شبکه در منطقه تهران با دقت مناسب در حداقل زمان میسر خواهد بود.

در ماه گذشته تصویب نقشه پهنه‌های گسلی پایتخت در شورای‌عالی شهرسازی، گامی به پیش در جهت رعایت ضوابط ویژه ساخت‌وساز در حریم گسل‌های فعال بود. این نقشه‌های تهیه‌شده مانند هر نقشه دیگری می‌تواند در آینده با مطالعات دقیق‌تر تکمیل و بهتر شود، ولی در شرایطی که به دلیل (بهانه!) وجودنداشتن نقشه قانونی از گسل‌ها، عملا هرنوع ساخت ساختمان با هر نوع ارتفاعی در همه‌جای پهنه شهری تهران و پیرامون ممکن بوده است و کیفیت ساخت‌وساز، نوع کاربری و محدودیت بلندمرتبه‌سازی نیز در هیچ فرایند قانونی و سختگیرانه‌ای کنترل نشده و عملا شهرسازی و توسعه شهری در حریم پهنه گسل‌های فعال شهر تهران به صورت شتابان به‌ویژه در ٥٠ سال اخیر دنبال شده است، این کار تلاشی است که با تأیید کارگروه تخصصی زلزله و زمین‌لغزش لایه‌های زمین شورای هماهنگی مدیریت بحران کشور، صورت گرفته و ستودنی است. می‌توان گفت که تلاش‌های پژوهشگران مراکز علمی کشور مانند پژوهشگاه بین‌المللی زلزله‌شناسی و مهندسی زلزله، مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی، سازمان زمین‌شناسی کشور و سازمان پیشگیری و مدیریت بحران شهر تهران، عملا به سرمنزلی اولیه رسیده است.

اکنون با تصویب نقشه مزبور در شورای‌عالی معماری و شهرسازی امید می‌رود که این توسعه همچنان شتابان در شهر تهران با محدودیتی قانونی مواجه شود. از این پس می‌توان با بازنگری در طرح تفصیلی برای توسعه تهران، درباره اصلاح کاربری‌های اراضی در محدوده شهری تهران و پیرامون با انجام بررسی‌های دقیق کارشناسی و تهیه نقشه‌های با کیفیت بالا و تلاش در جهت تصویب قانون‌های مخصوص ضوابط ویژه ساخت‌وساز در حریم گسل‌ها، گام‌های مثبت بعدی را سامان داد.

 

مهدی زارع استاد پژوهشگاه بین‌المللی زلزله‌شناسی و مهندسی زلزله عضو وابسته فرهنگستان علوم

]]>
یادداشت Sun, 04 Sep 2016 19:22:28 +0430
نحوه نظارت شهروندان بر ساخت و ساز http://www.bananews.ir/report/weekly/25597-نحوه-نظارت-شهروندان-بر-ساخت-و-ساز.html http://www.bananews.ir/report/weekly/25597-نحوه-نظارت-شهروندان-بر-ساخت-و-ساز.html

http://www.bananews.ir/بناینوز-حامد خانجانی:در حالی که عموم مردم مهندسان ناظر عضو سازمان نظام مهندسی را عامل بازرسی و کنترل کیفیت در ساختمان‌سازی می‌شناسند، قانون‌گذار سطوح و شرایط مختلفی از نظارت را برای این صنعت تعریف کرده است. با توجه به نارسایی‌های فعلی در نظامات اداری ساخت‌و‌ساز، آیین‌نامه کنترل ساختمان مراحل بررسی و تصویب در هیات دولت را می‌گذارند.

در حالی که عموم مردم مهندسان ناظر عضو سازمان نظام مهندسی را عامل بازرسی و کنترل کیفیت در ساختمان‌سازی می‌شناسند، قانون‌گذار سطوح و شرایط مختلفی از نظارت را برای این صنعت تعریف کرده است. به این عبارت که علاوه بر نظارت کارگاهی توسط مهندسان ناظر، وزارت راه‌وشهرسازی، مرجع صدور پروانه (شهرداری)، سازمان نظام مهندسی، شرکت‌های بیمه و مردم نیز نقش مذکور در این فرآیند را دارا هستند. این نظارت‌ها با توجه به نارسایی‌های فعلی در نظامات اداری ساخت‌و‌ساز، در آیین‌نامه کنترل ساختمان که مراحل بررسی و تصویب در هیات دولت را می‌گذارند، مورد اصلاح و توسعه قرار گرفته است.

به موجب ماده ۳۵ قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان مصوب ۱۳۷۴، وزارت راه و شهرسازی، مسوولیت نظارت عالیه بر اجرای ضوابط و مقررات شهرسازی و مقررات ملی ساختمان در طراحی و اجرای تمامی ساختمان‌ها و طرح‌های شهرسازی و عمرانی شهری را بر عهده دارد. مساله‌ای که علاوه بر فصل چهارم آیین‌نامه اجرایی قانون مذکور مصوب ۱۳۷۵، در مواد ۹۳ تا ۹۵ آیین‌نامه کنترل ساختمان نیز آمده است. در ماده ۹۴ این آیین‌نامه ذکر می‌شود ادارات کل راه و شهرسازی استان‌ها مجازند ساختمان‌ها را به‌صورت موردی کنترل فرآیندی کنند و در صورت احراز تخلف از ضوابط، دستور اصلاح یا جلوگیری از ادامه کار را به شهرداری محل و عوامل اجرایی ابلاغ کنند.

شهرداری‌ها و سایر مراجع صدور پروانه به موجب تبصره ۷ ماده ۱۰۰ قانون شهرداری اصلاحی مصوب ۱۳۵۸، مواد ۳۰ و ۳۴ قانون نظام مهندسی و مواد ۱، ۲ و ۳ قانون «تعاریف محدوده و حریم شهر، روستا و شهرک و نحوه تعیین آنها» مصوب ۱۳۸۴ وظیفه دارند با به‌کارگیری ماموران و کارکنان واجد صلاحیت خود، بر احداث هرگونه ساختمان و تاسیسات کنترل و نظارت کنند. وزارت راه و شهرسازی در ماده ۷۴ آیین‌نامه کنترل ساختمان امکان اعمال نظارت شهرداری‌ها توسط اشخاص حقیقی و حقوقی عهده‌دار بازرسی ساخت را در صورت لزوم را مطرح کرده است. سازمان نظام مهندسی ساختمان طبق بند ۵ از ماده ۱۵ قانون نظام مهندسی درخصوص وظایف و اختیارات هیات مدیره سازمان موظف است بر نحوه انجام و ارائه خدمات به وسیله مهندسان و اشخاص حقوقی در طرح‌ها و فعالیت‌های غیردولتی استان نظارت کند. مساله‌ای که در ماده ۱۵۱ آیین‌نامه کنترل ساختمان به آن اشاره شده است.

امکان نظارت قانونی توسط مردم در فرآیند ساخت‌و‌ساز نیز بر اساس ماده ۳۶ آیین‌نامه اجرایی قانون نظام مهندسی فراهم شده است. بر اساس این ماده، کلیه اشخاص حقیقی و حقوقی می‌توانند در هر موردی که با تخلف مواجه شده یا احتمال تخلف از ضوابط شهرسازی و مقررات ملی ساختمان دهند، شکایت یا اطلاعات خود را به وزارت راه‌وشهرسازی و ادارات تابعه استانی ارسال یا تسلیم کنند. مساله بسیار مهمی که در آیین‌نامه کنترل ساختمان ذیل مواد ۱۹ تا ۲۴ توسعه یافته است. این مواد سازندگان را به نصب تابلوی حاوی اطلاعات پروانه ساختمان در محل احداث پیش از شروع عملیات، ملزم می‌کند؛ این امر به منظور آگاهی شهروندان از شرایط ساختمان و امکان طرح شکایت در صورت تلقی مغایرت با حقوق و منافع عامه و پس از صدور پروانه اولیه توسط شهرداری با بارگذاری پروانه در سامانه‌ای موسوم به «اطساک» که به منظور دسترسی عموم به اطلاعات زمین و ساختمان در سراسر کشور راه‌اندازی می‌شود، صورت می‌گیرد.

نقش نظارتی شرکت‌های بیمه در مبحث دوم مقررات ملی ساختمان ویرایش ۱۳۸۴ ذیل بند ۷-۱-۱۵ آمده و در ماده ۶۷ آیین‌نامه کنترل ساختمان با طرح امکان صدور بیمه‌نامه کارکرد درست ساختمان توسط شرکت‌های بیمه بر اساس تاییدیه شرکت کنترل طراحی و بازرسی ساخت یا رأسا با انجام بازرسی‌های لازم، مورد تاکید قرار گرفته است. نقش نظارتی شوراهای اسلامی شهر نیز بر نحوه رعایت ضوابط شهرسازی و مقررات ملی ساختمان و نحوه عمل شهرداری‌ها، علاوه بر رسیدگی به شکایات مردمی در این زمینه در ماده ۹۸ آیین‌نامه کنترل ساختمان مطرح شده است.

در حال حاضر اعمال نظارت کارگاهی توسط مهندسان ناظر که بر اساس مواد ۲۱ تا ۲۵ آیین‌نامه اجرایی ماده ۳۳ مصوب ۱۳۸۳ و مواد ۱۳ تا ۱۶ مجموعه شیوه‌نامه‌های مبحث دوم مقررات ملی ویرایش ۱۳۸۴ به شکل پیچیده و معیوبی با ارجاع کار سازمان نظام مهندسی به ناظر، عقد قرارداد و پرداخت حق‌الزحمه توسط مالک به ناظر و ارسال گزارشات توسط ناظر به شهرداری پیگیری می‌شود، در آیین‌نامه کنترل ساختمان ذیل مواد ۶۹ تا ۷۳ با تکلیف صاحب‌کار به استفاده از خدمات کنترلی معمار و محاسب ساختمان در حین اجرا و اخذ راهنمایی در موارد سکوت یا ابهام نقشه‌ها و الزام طراح (ناظر) به ارائه گزارش عدم انطباق عملیات ساختمانی با طرح‌های مصوب به مرجع صدور پروانه وفق تبصره ۷ ماده ۱۰۰ قانون شهرداری مورد اصلاح قرار گرفته است. مجموعه عوامل نظارتی که پس از تصویب آیین‌نامه کنترل ساختمان توسط دولت با پیگیری و اجرا توسط مردم و مسوولان موجب احداث ساختمان‌هایی استاندارد به نفع عامه خواهد شد.

 

 پایگاه خبری وزارت راه و شهرسازی

حامد خانجانی کارشناس ارشد مدیریت ساخت

]]>
یادداشت Thu, 04 Aug 2016 13:35:28 +0430
سوگنامه مرگ تهران قدیم http://www.bananews.ir/report/weekly/25589-سوگنامه-مرگ-تهران-قدیم.html http://www.bananews.ir/report/weekly/25589-سوگنامه-مرگ-تهران-قدیم.html

http://www.bananews.ir/سمفونی مرگ بافت تاریخی و فضای سبز، بخصوص در شمال پایتخت در حال نواخته شدن است.

به گزارش بنانیوز(BanaNews.ir)؛ ساعت ۱۱ صبح روز یکشنبه ۱۰ مرداد ۱۳۹۵ پیاده از ایستگاه مترو بهارستان به سمت باغ نگارستان حرکت کردم. از گرمای هوا کمی کلافه بودم و اگر خنکای پارک روبروی مجلس به صورتم نمی خورد حتما آشفته تر می شدم. بعد از سه دقیقه پیاده روی به باغ موزه نگارستان که قدیمی‌ترین ساختمان دانشگاه تهران بوده رسیدم؛ همان جا که بعدا فهمیدم پروین اعتصامی روزگاری کتابدارش بوده و دکتر حسن حبیبی و بسیاری از مفاخر ایران در آن تحصیل کرده‌اند. غلیان احساسات من برای دیدن بناهای تاریخی با نوستالوژی کودکی هایم گره خورد. همان زمان که خدابیامرز پدربزرگم با موتورسیکلت رکس آبی رنگ و یک کیلو بستنی اکبر مشتی وارد خانه مان در محله سرآسیاب دولاب می شد و لذتی بالاتر از بستنی خوردن دورهم در حیاط خانه نداشتیم؛ حیاطی که درخت داشت، حوض داشت، ماهی قرمز داشت و امروز پارکینگ یک مجتمع مسکونی پنج طبقه شده است.

بگذریم ... وارد باغ نگارستان شدم و درختان سر به فلک کشیده ای را دیدم که هوای متبوعی را ایجاد کرده اند. راستش دلم نمی خواست به سالن کنفرانس مطبوعاتی پیروز حناچی، معاون وزیر راه و شهرسازی بروم. دوست داشتم بر روی صندلی رستوران روباز سنتی که سمت راست باغ قرار داشت بنشینم، یک فنجان چای بخورم و صدای بقبقوی کبوترها را بشنوم. اما چاره ای نبود باید برنامه را پوشش می دادم. بعد از ورود به سالن نشست خبری از دیدن در و دیوار مبهوت شدم. خطوط منقش و گچ بری های سقف سالن یادآور مسجد امام اصفهان، قصر سامتسانو لچو ایتالیا و معبد بهشت پکن بود. فکر کردم برای حفظ این بنا حتما همه دست به دست هم داده اند. بعد که حناچی گفت در دهه ۱۳۷۰ عده ای قصد داشتند اینجا را تخریب کنند و به جایش برج بسازند یاد آنها افتادم که در این شهر سوداگرانه برای پول همه کار می کنند. خدا رحمت کند دکتر حبیبی را که نگذاشت آنها که سایه مخوفشان هنوز بر سر باغ های تهران سنگینی می کند باغ نگارستان را به آسمانخراش نگارستان تبدیل کنند؛ همان ها که این روزها به جای آب، نفت به باغها می دهند تا آنها را بخشکانند و جایشان برج بسازند.

البته ساختمان‌هایی که در تهران داریم هنوز بلندمرتبه محسوب نمی‌شوند اما ظاهرا استارت تبدیل چنارستان به کارگاه سوداگری ساخت و ساز زده شده است. مثلا بین سالهای ۱۳۹۰ تا ۱۳۹۲ بالغ بر ۳۶ مورد بلندمرتبه‌سازی در منطقه یک انجام شده است و معاون وزیر راه و شهرسازی می گوید منطقه ۲۲ شهر تهران مانند قطاری است که به دلیل بالا بودن ساخت‌وساز از صدور پروانه‌های ساختمانی و بلندمرتبه‌سازی‌ها از ریل خارج شده است که هیچ ارتباطی با طرح جامع و تفصیلی ندارد.

به دلیل سودهای کلان بخش مسکن بخصوص طی سال‌های ۱۳۸۶ تا ۱۳۹۱ شاهد کاهش چشمگیر سرانه فضای سبز تهران بودیم که یکی از دلایل آن تبدیل خانه‌های کلنگی به مجتمع‌های مسکونی بود. ارزش خانه‌های کلنگی بسیار بیش از قیمت آپارتمان است. با این حال سود حاصل از ساخت مسکن، قیمت زمین را جبران می‌کند. به طور مثال یک خانه کلنگی ۴۰ متری در منیریه ۲۰۰ میلیون تومان قیمت‌گذاری شده و این در حالی است که قیمت یک آپارتمان ۴۰ متری ۱۰ سال ساخت در همین محله ۱۳۷ میلیون تومان است. با این حال سازندگان مجتمع‌های مسکونی آن‌قدر سود می‌کنند که بهای زمین جبران شود.

سلب تدریجی آسایش شهروندان تهرانی، ظاهرا در جریان رکود مسکن آنقدرها به چشم نمی آید اما این خطر بالقوه در حال تبدیل به فعلیت است که احتمالا در آینده نزدیک اتلاف منابع، شهرسازی رانتی، تحمیل هزینه‌های مضاعف، آشفتگی و بهم ریختگی نما و منظر شهرسازی یکپارچه تنها بخشی از چالشهای شهر تهران خواهد بود. تا جایی که عباس آخوندی وزیر راه و شهرسازی در این خصوص می‌گوید: در شهر تهران در یک هرج و مرج برنامه‌ریزی‌ شده گسترده قرار داریم که اگر به آن نپردازیم با راحل‌های ساده‌انگارانه نمی‌توان کارها را پیش برد.

قیمت خانه در شهر تهران به هزینه‌های ساخت، قیمت زمین و هزینه های جانبی وابسته است. حال سوآل این است چرا در تهران خانه ای که هزینه ساخت آن کمتر از یک میلیون تومان است و در لوکس‌ترین حالت به ۲ میلیون تومان می‌رسد باید بین متری ۴ تا ۱۸ میلیون تومان فروخته شود؟ خوشبختانه هم‌اکنون به دلیل رکود ۴ ساله بخش مسکن، قیمت‌ها ثابت مانده و تا حدودی حباب آن خالی شده است. طبیعی است که قیمت مسکن ظرفیت افزایش بیش از تورم را نداشت، وگرنه برخی سازندگان طمعکار با قیمت‌های متری ۱۸ میلیون تومانی هم راضی نیستند و هزینه این طمع را قطعا باید سرانه فضای سبز تهران بدهد.

عمر بیشتر چنارهای تاریخی تهران به دوران ناصری و سلطنت طولانی این شاه قاجاری می‌رسد. از آن جمله چنارهای گود زنبورک‌خانه، ‌ چنارهای باغ فردوس و امام‌زاده یحیی و چنارهای قدیمی باغ امین‌السلطان - صدراعظم ناصرالدین شاه - که بعدها به محله قیطریه معروف شد. سنت چنار کاشتن در تهران بعد از شاه‌های قاجار به رضاشاه رسید و بعد از آن هم توسط مردم حفظ شده است. کمتر خیابان قدیمی در تهران هست که ردیف چنار در آن دیده نشود. با این حال، ‌ نه اوضاع چنارهای چند صد ساله تهران خوب است، نه چنارهای چند ده ساله و نه حتی نهال‌های باریک و بی‌رمقی که شهرداری به جای درخت‌های افتاده می‌کارد. نوارهای زردی که حامیان محیط زیست روی درخت‌ها می‌بندند که نشان دهند حواس مردم به درخت‌ها هست هم چندان فایده‌ای ندارد.

هوای سمی تهران، کم‌آبی و ساخت و سازهای بی‌توجه به محیط زیست، نفس درخت‌های تهران را هم تنگ کرده است و کاری نمی‌شود کرد، ‌ حتی اگر شهرداری از تصمیم‌های عجیب خود کوتاه بیاید و سیمان کف آب‌راه‌های کنار خیابان ولی‌عصر را بکَند که با کاشی جایگزین کند تا آب به درخت‌ها برسد، ‌ به سختی می‌شود کارگرهای ساختمانی را قانع کرد که نگذارند آب آلوده شده از مصالح ساختمانی، پای درخت‌ها بریزد و تازه بعد از آن است که مساله هوای آلوده تهران و برگ‌هایی که تا حد خاکستری شدن به غبار آلوده شده‌اند در نبود بارانی که ‌آن‌ها را تمیز کند، ‌ جلوی رشد درخت‌هایی را می‌گیرد که نفس مردم تهران به آن‌ها بند است.

حناچی در نشست خبری سخت از برخی اقدامات در مدیریت شهری گلایه داشت. او بیان کرد: اگر اجازه می‌دادیم شهرداری طرح‌های خود را به اجرا بگذارند جمعیت تهران سه میلیون نفر افزایش پیدا می‌کرد. تمام تلاشمان را طی سه سال اخیر کردیم که طرح تفصیلی تهران به طرح‌های بالادست نزدیک شود. شهرداری ابتدا مقاومت می‌کرد، اما در حال حاضر همکاری می‌کند. این‌که همه دست به دست هم بدهیم تا نگذاریم تهران از چارچوب مدیریت خارج شود به نفع همه است. او می گوید: صرفا نباید به درخواست مالکان زمین برای بلندمرتبه‌سازی، مجوز ساخت ساختمان‌های بلند داده شود. اگر در بلندمرتبه سازی حقوق شهروندان رعایت نشود به ضد خودش تبدیل می‌شود. وضعیت بودجه شهرداری تهران از سال ۱۳۸۶ تا سال ۱۳۹۱ نشان می‌دهد تأمین بودجه شهرداری‌ها از عوارض ساختمانی بیش از ۸۰ درصد است و در حال حاضر نیز در همین حد باقی مانده است. این گونه اداره امور شهرها مغایر اهداف توسعه پایدار و باعث سلب آسایش شهروندان خواهد شد.

در راه بازگشت از نشست خبری، کبوتران باغ موزه نگارستان با نگاهشان امید می دادند؛ ما هنوز به ماندن در تهران امیدواریم. چنارستان را نابود نکنید.

 

ایسنا

]]>
یادداشت Wed, 03 Aug 2016 20:02:30 +0430
درسهایی که از حادثه شهران گرفته شد http://www.bananews.ir/report/weekly/25473-درسهایی-که-از-حادثه-شهران-گرفته-شد.html http://www.bananews.ir/report/weekly/25473-درسهایی-که-از-حادثه-شهران-گرفته-شد.html

http://www.bananews.ir/حادثه شهران با وجود آمار نسبتا پایین کشته ها و مصدومان، هشداری برای مدیران بود تا بدانند غیراستاندارد بودن زیرساختهای شهری تا چه حد می تواند دامنه خطرات را گسترش دهد.

به گزارش بنانیوز(BanaNews.ir)؛ حادثه ترکیدگی لوله گاز که ۲۸ خرداد در شهران به وقوع پیوست اگرچه با دو کشته و پنج مصدوم به نوعی می توان گفت به خیر گذشت، اما اگر در زمانی غیر از ساعت ۴:۲۰ صبح رخ می داد یا محدوده آن گسترده تر بود می توانست تبعات بسیار ناگواری را برای کلان شهر تهران به دنبال بیاورد؛ تا جایی که اقبال شاکری رییس کمیته عمران شورای شهر درخصوص آن بگوید «مدیریت شهری تهران و شورای شهر باید صدقه بزرگی کنار بگذارند».

علت این حادثه فرونشست زمین عنوان شد؛ فرونشستی که موجب شد خط ۸ اینچ گاز منطقه شهران شکسته شود و پس از برخورد با کابل‌های قطع شده برق در این ناحیه آتش‌سوزی رخ دهد.

این حادثه با اظهارنظر تعداد زیادی از مدیران ارشد شهری همراه شد. قالیباف، شهردار تهران در صفحه اینستاگرام خود، نوشت: یکی از نقص‌های اصلی که در چنین بزنگاه‌هایی رخ می‌نماید، فقدان مدیریت یکپارچه شهری است.

محمد سالاری، رئیس کمیسیون شهرسازی شورای شهر تهران نیز معتقد است: آتش‌سوزی در محله شهران واقع در غرب تهران هشداری جدی برای تمامی نهادها، سازمان‌ها و مسوولان کشور است چراکه به‌دلیل تحقق نیافتن مدیریت یکپارچه شهری شاهد موازی‌کاری تمامی نهادهای خدمتگزار در شهر هستیم و اطلاعات مربوط به آب، گاز، تلفن، برق، شبکه راه‌ها و مترو در اختیار یک نهاد واحد مانند شهرداری قرار ندارد.

اما شهران با همه ی تلخی هایش درس هایی در پی داشت و یک بار دیگر هشدار داد تا حداقل از این پس به مقاوم سازی زیرساختها، تاب آور کردن انشعابات، جانمایی صحیح شریانهای حیاتی و نظارت جدی بر اجرای تاسیسات زیرساختی با دقت و حساسیت بیشتری نشان دهیم. در این زمینه شورای عالی شهرسازی و معماری مصوبه ای ۱۲ بندی را به هیات وزیران ارسال کرده است.

پیروز حناچی دبیر شورای‌عالی شهرسازی و معماری ایران طی نامه‌ای به آقایان حاج میرزایی دبیر هیات دولت و رحمانی فضلی وزیر کشور مصوبه شورای‌عالی شهرسازی و معماری ایران را پیرامون حادثه شهران و بررسی ابعاد آن ارسال کرد.

در نامه دبیر شورای‌عالی شهرسازی و معماری ایران به وزیر کشور و دبیر هیات دولت آمده است: شورای‌عالی شهرسازی و معماری ایران در جلسه مورخ ۹۵.۴.۱۴ با توجه به رخداد انفجار گاز در شهران و ضمن استماع گزارش‌های دبیرخانه شورای‌عالی، مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی، متروی تهران، وزارت نیرو و آب منطقه ای، شهرداری تهران و شهرداری منطقه ۵ با تقدیری از همکاری دستگاه‌های مدیریت بحران و امدادی و بویژه آتش نشانی در اقدامات پس از وقوع حادثه به استناد بند ۱ از ماده ۲ قانون تاسیس شورای‌عالی شهرسازی و معماری ایران موارد زیر را جهت طرح و تصمیم در هیات وزیران پیشنهاد می‌کند:

۱. اطلاع و الزام عوامل ساخت و ساز از تقاطع و نقاط حساس در هنگام اقدامات عملیات عمرانی زیربنایی و اتخاذ تدابیر ایمنی بر اساس ماده ۲۳ شرایط عمومی پیمان.

۲. راه‌اندازی سامانه قطع اتوماتیک آب و گاز در مواقع بحرانی.

۳. تهیه و بروز نمودن نقشه‌های رقومی شریان‌های‌حیاتی و اطلاع کلیه عوامل ذیربط پروژه‌های اجرایی از وجود این المان‌ها.

۴. تهیه و تکمیل و تدقیق نقشه‌های رقومی قنات های شهر تهران.

۵. جانمایی صحیح شریان‌های حیاتی جدیدالاحداث و بازنگری مکان آنها.

۶. شناسایی حفره‌های ایجاد شده در زمین در اثر پدیده‌های طبیعی و یا انسان ساز با استفاده از روش‌های جدید ژئوفیزیکی.

۷. تاب‌آور کردن لوله‌های نفت، گاز، آب و فاضلاب توسط دستگاه‌های ذیربط.

۸. استفاده از تکنولوژی های جدید در حفاری ها و خصوصا حفاری تونل‌های مترو و استفاده از روش‌های امن حفاری و بطور خاط احتمال وجود حفره‌های بر فراز محل احداث تونل‌ها.

۹. ارتقای سطح عملیات مدیریت بحران با افزایش هماهنگی‌های بین سازمانی و وجود نظام واحد مدیریتی در زمان وقوع حوادث.

۱۰. مانیتورینگ پایش علائم فرونشست در شهر تهران و شناسایی زون‌های مستعد.

۱۱. مانیتورینگ و پایش شریان‌های حیاتی در فواصل زمانی منظم توسط دستگاه‌های ذیربط.

۱۲. نظارت جدی بر اجرای تاسیسات زیرساختی و درج دقیق کلیه مسائل و مشکلات رخ داده.

- آنچه در منطقه شهران رخ داد سانحه‌ای کوچک و بیانگر اثر مخرب فروریزش و فروچاله‌ی ایجاد شده در یک مقیاس خیلی کوچک بود. این حادثه شاید هشداری باشد بر این مهم که امر ریسک و اثرات فروریزش را بر ساختمان‌ها، محیط‌های شهری، شریان‌های حیاتی جدی بگیریم.

- پیش‌بینی تمهیدات به منظور انتقال خطوط انتقال بنزین و مخزن سوخت در منطقه شهران و تسریع در این‌باره.

- با توجه به اینکه نماینده شهرداری تهران اعلام کردند که یک مدل فنی برای فروریزش تهیه کرده‌اند، مقرر شد شهرداری تهران نظریه خود را به دبیرخانه شورا انعکاس دهد تا توسط مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی مورد ارزیابی مهندسی ژئوتکنیکی قرار گیرد.

- همچنین مقرر شد پیشنهادات شورای‌عالی شهرسازی و معماری ایران (بر اساس بند ۱ از ماده ۲ قانون تاسیس شورای‌عالی... ی.) جهت طرح در هیات وزیران ارسال شود.

- گزارش ارایه شده به منظور هماهنگی‌های لازم برای وزیر محترم کشور نیز ارسال می‌شود.

 

ایسنا

]]>
یادداشت Thu, 21 Jul 2016 13:41:03 +0430
راهکارهای مصرف بهینه انرژی با ساختمان‌های انرژی کارآمد http://www.bananews.ir/report/weekly/25445-راهکارهای-مصرف-بهینه-انرژی-با-ساختمان‌های-انرژی-کارآمد.html http://www.bananews.ir/report/weekly/25445-راهکارهای-مصرف-بهینه-انرژی-با-ساختمان‌های-انرژی-کارآمد.html

http://www.bananews.ir/بهاره حیدری(دکترای مهندسی مکانیک بیوسیستم): بخش ساختمان در ایران که بیش از ۴۰ درصد کل انرژی مصرفی کشور را به خود اختصاص داده بزرگ ترین مصرف کننده انرژی در ایران به شمار می‌رود. گفته می‌شود میانگین مصرف انرژی در حوزه ساختمان ایران ۲.۵ برابر متوسط مصرف جهانی است و به همین دلیل نیز ساختمان‌هایی با انرژی کارآمد نیاز امروز جامعه است.

به گزارش بنانیوز(BanaNews.ir)؛ بخش ساختمان در ایران که بیش از ۴۰ درصد کل انرژی مصرفی کشور را به خود اختصاص داده است، بزرگترین مصرف‌کننده انرژی در ایران به شمار می‌رود. میانگین مصرف انرژی در حوزه ساختمان در ایران ۲.۵ برابر متوسط مصرف جهانی است.

آمارهای یاد شده، موضوع بهینه‌سازی مصرف و جلوگیری از هدر رفت انرژی در ساختمان را ضروری می‌نماید اما با وجود اختصاص بودجه‌های کلان و وجود سازمان‌ها و شرکت‌های مرتبط با بهینه‌سازی مصرف انرژی در کشور شامل سابا (سازمان بهره‌وری انرژی ایران)، سانا (سازمان انرژی‌های نو ایران)، شرکت بهینه‌سازی مصرف سوخت، همچنان مبحث بهینه‌سازی مصرف انرژی در بخش ساختمان به عنوان یک چالش مطرح است.

این چالش در تهران و کلانشهرها به دلیل پر رنگ‌تر بودن بحث آلودگی هوا در آنها، به طور جدی‌تری مطرح است؛ چراکه با توجه به تأمین ۹۸ انرژی ساختمان‌ها از طریق گاز شهری یا نفت، نقش هدر رفت انرژی ساختمان‌ها در آلودگی هوا انکارناپذیر می‌شود .آمارهای رسمی نشان می‌دهد که ۴۰ درصد دی اکسید کربن هوای تهران و ۲۶ درصد دی اکسید کربن هوای کشور از بخش ساختمان است.

هدر رفت انرژی در ساختمان‌ها بر اساس یافته‌های علمی منتشر شده، به دلیل عایق نبودن پوسته خارجی ساختمان، بطور میانگین و تقریبی، حدود ٣٥ درصد اتلاف انرژی از دیوارهای جانبی، ٢٥ درصد از سقف و ١٠ درصد از کف ساختمان‌هاست و ٢٠ تا ٢٥ درصد اتلاف انرژی از پنجره‌ها و در‌ها رخ می‌دهد.

دلایل این هدر رفت را می‌توان به طراحی و استفاده نامناسب از ساختمان‌ها، معماری نامتناسب با شرایط اقلیمی، عدم سازگاری مواد و مصالح مورد استفاده با اقلیم و شرایط منطقه، نداشتن عایق مناسب برای کف و دیواره‌های ساختمان، پنجره‌های نامناسب، تجهیزات ساختمان با مصرف انرژی بالا و فرهنگ و نحوه زندگی نسبت داد.

اهمیت بهینه‌سازی مصرف انرژی در ساختمان در اسناد قانونی این حوزه نیز قابل ملاحظه است به طوری که مبحث ١٩ مقررات ملی ساختمان بر بهینه‌سازی انرژی در ساختمان تاکید دارد و بیش از ١٠ سال از تدوین آن می‌گذرد. همچنین چندین سال است که برچسب انرژی برای محصولات انرژی‌بر تدوین و الزامی شده است.

به این ترتیب، به نظر می‌رسد کلیدی‌ترین راه‌حل عملی برای بهینه‌سازی انرژی در ساختمان، اجرای دقیق قوانین موجود و رفع خلأهای احتمالی در قوانین کشور است.

در ادامه چکیده راه‌حل‌هایی برای بهینه‌سازی مصرف انرژی در ساختمان که در مقاله‌ای با عنوان «ضوابط معماری و شهرسازی؛ کاهش‌دهنده مصرف انرژی ساختمان‌ها» توسط دکتر فرشاد نصراللهی دکترای معماری تخصص انرژی و استادیار دانشگاه صنعتی برلین مورد توجه قرار گرفته، آمده است:

پنجره‌ها: برای ساختمان‌های موجود و ساختمان‌های نوساز مطابق استانداردهای این بخش قابل اجراست. استفاده از مصالح مناسب اقلیم و قرار دادن عایق دیوارها و کف در ساختمان‌های نوساز و استفاده از پنجره‌های دولایه، درزگیری در و پنجره، تنظیم سایبان پنجره‌ها مطابق اصول در ساختمان‌های موجود یا نوساز راه‌حل‌های قابل دسترس و ساده‌ای جهت کاهش مصرف انرژی هستند.
ساختمان: استفاده از سیستم‌های تهویه و سرمایش و گرمایش و سایر لوازم منازل با برچسب انرژی Aو B، تنظیم دماهای داخل ساختمان با سنسور و روشن و خاموش کردن اتوماتیک سیستم‌های سرمایش و گرمایش مرتبط با سنسورها، طراحی و سایزینگ تاسیسات ساختمان متناسب با ظرفیت و اقلیمی که ساختمان در آن واقع شده است.
فرهنگ فرهنگ همان تلاش افراد برای مصرف صحیح انرژی و جلوگیری از رفتارهایی است که موجب هدر رفت انرژی در این بخش می‌شود. این رفتارها مانند جلوگیری افراد از سرمایش و گرمایش بیش از حد منازل، باز و بسته کردن به موقع پنجره‌ها و اندازه مناسب وسایل گرمایش، سرمایش و روشنایی همگی جزء فرهنگ مصرف انرژی هستند.
علاوه بر این، جایگزینی سوخت فسیلی با انرژی تجدیدپذیر و همچنین معماری بر اساس اقلیم از دیگر راه‌حل‌های مورد توجه متخصصان این حوزه است:

سوخت فسیلی با انرژی تجدیدپذیر: برخی از تجهیزات مانند کلکتور خورشیدی جهت گرمایش آب و نصب پنل خورشیدی جهت تولید الکتریسیته ساختمان، راه‌حل‌های عملی کاهش مصرف سوخت‌های فسیلی هستند.
بر اساس اقلیم : معماری نوین ایران بر خلاف معماری سنتي کشورمان که بر مبنای پارامترهای اقلیمی بود، امروزه هماهنگي خوبی با شرايط اقليمي ندارد. این پارامتر تنها در ساختمان‌های در حال ساخت امکان اصلاح دارد و باید طراحی بر اساس اقلیم صورت گیرد. عواملی که خصوصیات اقلیمی یک ساختمان را تحت تاثیر قرار می‌دهند عبارتند از توپوگرافی، جهت، اشراف، ارتفاع تپه‌ها یا دره‌های واقع در اطراف آن، سطح زمین چه طبیعی و چه ساخته شده، قابلیت نفوذپذیری، جنس و دمای خاک، تعداد طبقات، کشیدگی ساختمان، فرم ساختمان، محل قرارگیری فضاها در پلان و جهت استقرار ساختمان.

 

پایگاه خبری وزارت راه و شهرسازی

]]>
یادداشت Mon, 18 Jul 2016 03:28:14 +0430